Dr Halyna Alekseievska jest jedną z dwóch osób (obok dr. Vadyma Chepizhenko), które uzyskały stypendia KRASP i Elsevier na realizację w 2026 r. projektów badawczych na Uniwersytecie Gdańskim. Aktualnie realizuje projekt badawczy z zakresu zrównoważonej transformacji transportu wodnego.

Program stypendialny organizowany przez Konferencję Rektorów Akademickich Szkół Polskich (KRASP) we współpracy z Elsevier ma na celu wzmocnienie potencjału badawczego doktorantów i młodych naukowców z uczelni ukraińskich. Dwoje badaczy z Odeskiego Uniwersytetu Narodowego im. Ilji Miecznikowa na miejsce stażu wybrało Uniwersytet Gdański. Rozmawialiśmy z nimi o wyzwaniach i celach związanych z ich projektami badawczymi, a także o wrażeniach z pobytu na naszej uczelni.

Dr Halyna Alekseievska pracuje w Katedrze Gospodarki Światowej i Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych w Odeskim Uniwersytecie Narodowym im. Ilji Miecznikowa.  Jej zainteresowania badawcze obejmują takie zagadnienia jak globalne transformacje ekonomiczne (szczególnie w obszarze integracji europejskiej), rozwój infrastruktury transportowej, cyfryzacja gospodarki czy reformy instytucjonalne. Aktualnie jest zaangażowania w badania w zakresie transportu morskiego jako strategicznego elementu europejskiego systemu logistycznego.

W ramach stypendium odbywa staż na Wydziale Ekonomicznym pod kierunkiem dr. hab. Ernesta Czermańskiego, prof. UG, pracując nad projektem „European Experience of Sustainable Transformation of Water Transport and Lessons for Ukraine”. Głównym celem projektu jest zbadanie europejskich doświadczeń dotyczących zrównoważonej transformacji w obszarze transportu wodnego oraz identyfikacja możliwości zastosowania tych doświadczeń w celu modernizacji systemu morskiego Ukrainy.

Rozmowa z Halyną Alekseievską

Karolina Żuk-Wieczorkiewicz: – Jak zaczęła się Pani interesować transportem wodnym i zrównoważoną transformacją?

Dr Halyna Alekseievska: – Moje zainteresowanie tym tematem jest naturalną konsekwencją mojej kariery akademickiej, wynikającą z mojego pochodzenia. Urodziłam się i wychowałam w regionie Odessy - morze, logistyka i infrastruktura portowa zawsze stanowiły integralną część życia w moim regionie.

Moja droga akademicka rozpoczęła się na Uniwersytecie Narodowym im. Ilji Miecznikowa  w Odessie, gdzie obroniłam pracę doktorską na temat polityki pieniężnej. Po uzyskaniu stopnia naukowego moje kręgi zawodowe poszerzyły się i rozpoczęłam współpracę z innymi naukowcami specjalizującymi się w logistyce i transporcie morskim. Przygotowaliśmy wspólną publikację naukową i właśnie wtedy dostrzegłam ogromny potencjał tej interdyscyplinarnej niszy.

Zdałam sobie sprawę, że procesy makroekonomiczne i zrównoważona transformacja transportu wodnego są ze sobą nierozerwalnie powiązane. Obecnie zamierzam wykorzystać swoje doświadczenie w analizie ekonomicznej, aby zbadać, w jaki sposób koncepcje „niebieskiej gospodarki” i „mocy morskiej” można praktycznie dostosować do realiów ukraińskich. Gdańsk i jego uniwersytet stanowią idealną podstawę do sprawdzenia, jak te modele teoretyczne sprawdzają się w praktyce.

- Jaką część swojego planu badawczego udało się Pani dotychczas zrealizować?

- W tej chwili pomyślnie zakończyłam fazę przygotowawczą i przeszłam do etapu aktywnej analizy. Wraz z moim promotorem, profesorem Ernestem Czermańskim, dopracowaliśmy i pogłębiliśmy pierwotny plan badań, dostosowując go do aktualnych wyzwań.

Udało mi się usystematyzować ramy teoretyczne dotyczące koncepcji „mocy morskiej” i „niebieskiej gospodarki”, a także zebrać niezbędny zestaw danych statystycznych dotyczących funkcjonowania sektora portowego. Obecnie jestem w trakcie syntezy tych danych, aby przejść do analizy. Profesor Czermański kieruje moją pracą, pomagając mi skupić się na najbardziej obiecujących aspektach badań.

- Co najbardziej podoba się Pani na Uniwersytecie Gdańskim?

- Na Uniwersytecie Gdańskim najbardziej cenię atmosferę otwartości i wsparcia. Od pierwszego dnia odczułam profesjonalizm i gościnność Welcome Centre – jego pracownicy są zawsze gotowi pomóc w każdej kwestii organizacyjnej, co ma kluczowe znaczenie dla naukowca przebywającego w obcym kraju.

Jestem również pod wrażeniem infrastruktury naukowej. Biblioteka uniwersytecka zapewnia doskonałe warunki do pracy: ciche otoczenie oraz dostęp do najnowszych międzynarodowych publikacji i cyfrowych baz danych tworzą idealne warunki do zgłębiania tematu. Oczywiście nieoceniona jest również interakcja w ramach społeczności akademickiej. Tutaj moje badania spotykają się z prawdziwym zainteresowaniem, a wsparcie profesora inspiruje mnie do dalszych działań.

– Jakie są największe wyzwania związane z tym stypendium?

- Główne wyzwania związane z moimi badaniami mają charakter akademicki i interdyscyplinarny. Przede wszystkim chodzi o gromadzenie danych: w obecnych warunkach statystyki dotyczące ukraińskich portów są bardzo dynamiczne, co utrudnia zebranie stabilnych wskaźników do analizy porównawczej. Temat ten wymaga również połączenia wiedzy z różnych dziedzin – od ekonomii po prawo morskie. Jednak dzięki wsparciu uniwersytetu i dostępowi do zasobów nie mogę powiedzieć, że napotykam jakieś poważne trudności podczas mojego stażu.

- Czy podczas badań tutaj coś zrobiło na Pani szczególne wrażenie lub wyjątkowo Panią zaskoczyło?

- Byłam pod wrażeniem kompleksowego podejścia UE do wdrażania strategii „niebieskiej gospodarki”. Niezwykłe jest to, jak ściśle przeplatają się tu interesy gospodarcze, standardy środowiskowe i kwestie bezpieczeństwa.

Ciekawe było również odkrycie, jak szczegółowe są w Polsce mechanizmy interakcji między portami, państwem i międzynarodowymi sieciami logistycznymi. Dla mnie, jako ekonomistki, jest to wyraźny przykład tego, jak koncepcje teoretyczne przekładają się na konkretne narzędzia zarządzania infrastrukturą i jej rozwojem.

- Jakie są Pani największe nadzieje i cele związane z pobytem na Uniwersytecie Gdańskim?

- Moim głównym celem jest zbudowanie wysokiej jakości podstaw naukowych i teoretycznych dla przyszłych publikacji i praktycznych rekomendacji. Mam nadzieję, że wyniki moich badań pomogą lepiej zrozumieć, jak dostosować europejskie strategie „niebieskiej gospodarki” do konkretnych potrzeb portów ukraińskich.

Ponadto bardzo ważne jest dla mnie wzmocnienie więzi akademickich między naszymi uczelniami. Wierzę, że to doświadczenie posłuży jako podstawa do dalszej wspólnej współpracy z polskimi kolegami w dziedzinie badań nad transportem morskim.

- Czy poleciłaby Pani nasz uniwersytet innym badaczom i doktorantom? Dlaczego?

- Tak, zdecydowanie poleciłabym Uniwersytet Gdański moim koleżankom i kolegom.

Uniwersytet zapewnia dobre warunki dla osób zajmujących się tematyką morską, ponieważ znajduje się w ważnym węźle portowym, oferując możliwość studiowania branży w praktyce. Dla doktorantów cennym doświadczeniem jest praca w europejskim środowisku akademickim oraz możliwość uzyskania fachowych konsultacji od profesorów specjalizujących się w ekonomii transportu.

Na koniec chciałbym wyrazić moją szczerą osobistą wdzięczność mojemu profesorowi prowadzącemu – dr. hab. Ernestowi Czermańskiemu, prof. UG. Jestem mu bardzo wdzięczna za zgodę na kierowanie moimi badaniami oraz za bezcenne wskazówki, których udziela. Chciałabym również podziękować Magdalenie Dziki za ogromne wsparcie we wszystkich sprawach organizacyjnych. To dzięki tym osobom mój pobyt tutaj jest tak produktywny i komfortowy.

Rozmowa z dr. Vadymem Chepizhenko: Stypendyści KRASP i Elsevier na Uniwersytecie Gdańskim. Rozmowa z Vadymem Chepizhenko | Aktualności - Uniwersytet Gdański.